Trong thời đại chuyển đổi số, mạng xã hội ngày càng trở thành một phần quen thuộc trong đời sống của mỗi người. Facebook, Zalo, TikTok, YouTube và nhiều nền tảng khác không chỉ giúp kết nối cộng đồng, chia sẻ thông tin mà còn mở ra nhiều cơ hội học tập, làm việc, quảng bá hình ảnh quê hương, đất nước. Tuy nhiên, cùng với những tiện ích đó, mạng xã hội cũng tiềm ẩn không ít nguy cơ nếu người dùng thiếu kỹ năng và ý thức khi tham gia.
Sử dụng mạng xã hội an toàn, văn minh trước hết là trách nhiệm của mỗi người dùng. Trước khi đăng tải, chia sẻ hoặc bình luận một nội dung, mỗi người cần có thói quen kiểm chứng thông tin, lựa chọn nguồn tin đáng tin cậy; không vội vàng chia sẻ những thông tin chưa được xác thực, đặc biệt là các nội dung gây hoang mang, kích động hoặc ảnh hưởng đến danh dự, uy tín của tổ chức, cá nhân.
Mỗi người cần chủ động bảo vệ thông tin cá nhân trên môi trường mạng. Không tùy tiện công khai số điện thoại, địa chỉ, tài khoản ngân hàng, mật khẩu, mã OTP hoặc các dữ liệu riêng tư. Cần sử dụng mật khẩu mạnh, bật xác thực bảo mật khi có thể và cảnh giác trước các đường link, tài khoản, tin nhắn có dấu hiệu lừa đảo.
Văn minh trên mạng xã hội bắt đầu từ cách chúng ta giao tiếp. Một lời bình luận thiếu suy nghĩ có thể làm tổn thương người khác; một thông tin sai lệch có thể được lan truyền đến hàng nghìn người chỉ trong thời gian ngắn. Vì vậy, hãy sử dụng ngôn ngữ lịch sự, tôn trọng sự khác biệt, không xúc phạm, miệt thị, vu khống hoặc tham gia các cuộc tranh luận mang tính công kích cá nhân. Khi gặp thông tin tiêu cực, thay vì tiếp tay lan truyền, mỗi người nên bình tĩnh kiểm chứng và lựa chọn cách ứng xử phù hợp.
Đối với cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và mỗi người dân, việc sử dụng mạng xã hội có trách nhiệm còn góp phần xây dựng hình ảnh đẹp của cơ quan, đơn vị và địa phương. Những câu chuyện đẹp, việc làm tốt, hình ảnh về đời sống văn hóa, các hoạt động cộng đồng, phong trào thể dục thể thao, xây dựng nông thôn mới… nếu được chia sẻ đúng cách sẽ góp phần lan tỏa những giá trị tích cực trong xã hội.
Bên cạnh đó, mỗi gia đình cần quan tâm hướng dẫn trẻ em và thanh thiếu niên sử dụng mạng xã hội đúng cách; xây dựng thói quen cân bằng giữa thời gian trực tuyến và các hoạt động học tập, lao động, vui chơi, giao tiếp trực tiếp. Nhà trường, gia đình và cộng đồng cần phối hợp trang bị cho thế hệ trẻ kỹ năng nhận diện tin giả, phòng tránh lừa đảo trực tuyến, bảo vệ dữ liệu cá nhân và ứng xử có trách nhiệm trên không gian mạng.
Mỗi người hãy là một người dùng mạng xã hội thông thái: đọc kỹ trước khi tin, kiểm chứng trước khi chia sẻ, suy nghĩ trước khi bình luận và chịu trách nhiệm với những gì mình đăng tải.
Xây dựng văn hóa sử dụng mạng xã hội an toàn, văn minh không phải là việc của riêng ai. Đó là trách nhiệm chung của mỗi cá nhân, gia đình và cộng đồng, góp phần xây dựng môi trường mạng lành mạnh, tích cực, an toàn và nhân văn; đồng thời chung tay xây dựng một xã hội số văn minh, hiện đại và phát triển bền vững./.
Phương Nga